Psycholoog op afstand?

Vandaag op mijn nieuwe werkplek bij De Compagnie in Rijswijk (een aanrader overigens!) hoorde ik iemand mijn werk omschrijven als 'Psycholoog op afstand'.

Dat vind ik mooi gevonden, het omschrijft heel kort en to-the-point wat ik doe: ik begeleid mensen via online schrijftrajecten bij allerhande vragen en problemen. En het het is waar: online is 'op afstand'.

In elk geval fysiek, want mijn cliënten schrijven in hun eigen tijd, op een voor hen fijne en vertrouwde plek, met behulp van hun eigen mailprogramma. Ze hoeven dus niet te reizen, niet plaats te nemen in een spreekkamer tegenover een psycholoog die ze vragend en geïnteresseerd aankijkt. Ze hoeven zich niet ongemakkelijk te voelen als ze een vraag moeilijk te beantwoorden vinden, niet bang te zijn dat non-verbale signalen onjuist worden geïnterpreteerd. Ze hoeven zich niet te laten afleiden door geuren, beelden, gezichtsuitdrukkingen of andere factoren die niet ter zake doen.

Nee, ze kijken in de spiegel van hun beeldscherm en schrijven in alle rust, in eigen tempo, in eigen tijd en ruimte. Een korte mentale retraite, ondersteund en begeleid door mij: 'de psycholoog op afstand'.

Toch wordt juist deze manier van werken als heel veilig en vertrouwd ervaren. Hoewel fysiek op afstand blijft de psycholoog heel dichtbij de (ervarings)wereld, gevoelens en gedachten van de client. Zonder oordeel, maar uitnodigend, empathisch en aanmoedigend om alles op te schrijven wat er in het hoofd opkomt. Zo kan de client zijn/haar eigen, unieke verhaal structureren, de kluwen gedachten en gevoelens ontwarren en weer grip op het leven krijgen. Verdriet verwerken en weer met volle moed de toekomst tegemoet treden, vaak met concrete plannen en handvatten.

Zo blijkt de 'Psycholoog op afstand' toch heel nabij.

Zelfhulp bij depressie

Uit onderzoek van de Universiteit van Glasgow blijkt dat het voorschrijven van zelfhulpboeken een effectieve behandeling is tegen depressies. Het succes wordt ook toegeschreven aan het feit dat de deelnemers aan het onderzoek gemotiveerd bleven door de 3 sessies met een hulpverlener, die toelichting gaf over hoe de boeken te gebruiken.

Het woord 'Zelfhulp' zegt het eigenlijk al: de meeste mensen zijn blijkbaar heel goed in staat zichzelf te helpen, bij voorkeur begeleid door een hulpverlener. Om op weg geholpen te worden, om aangespoord te worden, om te weten dat iemand zich om hen bekommert? Wie zal het zeggen?

De meeste zelfhulpboeken bestaan uit een deel (psycho-)educatie en vervolgens een groot aantal oefeningen en opdrachten. Opdrachten om zaken op te schrijven, om inzicht te krijgen in gevoelens, gedachten en patronen. Om nieuw gedrag in de praktijk te oefenen, te ervaren en te evalueren.

En dat werkt, ook als dat via internet gebeurt, dat heeft een groot aantal onderzoeken inmiddels wel bewezen. Vooral als er een 'echt' mens, een deskundige en geschoolde professional, dat proces begeleidt. En dat is nou precies wat we bij Mindful Analysis ook doen: een ander begeleiden om, al schrijvend, zichzelf te helpen. Zodat het resultaat ook echt van de persoon zelf is en niet dat van de de Mindful Analyst.

Het feit dat er een 'echt' mens, een professional ook nog, bij het zelfhulp-proces betrokken is, maakt het zo succesvol. Omdat men zich gehoord voelt, vertrouwen en vrijheid ervaart om het zelfhulp-proces te doorlopen. Met de regie in eigen hand kan iemand (weer) de kracht van zichzelf beleven en zelfvertrouwen herwinnen. En dus ook depressieve gevoelens te boven komen.

Duur? Wat is duur?

Maandag jl. was ik dus samen met Mirjam Windrich te zien bij Koffietijd om te vertellen over Mindful Analysis, waarom en hoe het zo goed werkt als methode voor online therapie. Naast de vraag of je dan het non-verbale niet mist (Nee dus), krijgen we ook vaak de vraag of € 300,- voor een week-traject nou niet (te) duur is.

Nu kan ik niet bij anderen in de portemonnee kijken en wil ik een uitgave van € 300,- (ook nog excl. BTW) zeker niet bagatelliseren. Wel zou ik inzichtelijk willen maken waarom wij van mening zijn dat een traject niet (te) duur is.

Stel: je gaat een 'traditioneel' traject volgen bij een coach of psycholoog, omdat er in je leven zaken zijn waar je tegenaan loopt. Over werk, loopbaan, relatie of meer psychische problemen als angsten of depressieve klachten.

Al snel heb je dan een tiental gesprekken van max 1,5 uur, verdeeld over ongeveer 3 à 4 maanden. En kost zo'n traject je, nog afgezien van de reistijd en huiswerkopdrachten, al snel zo'n € 1200,- (excl. BTW), en met een beetje pech het dubbele.

Maar hoe kan dat nou? Hoe kan het dat je in 1 week geholpen kunt zijn, waar andere trajecten maanden voor nodig hebben?

Dat komt door het schrijven. Door jezelf terug te trekken achter je computer met het beeldscherm als spiegel, en je gedachten en gevoelens op te schrijven, kom je tot rust en tot inzichten. Daarbij begeleid en gesteund door een oordeelloze 'ander', die jou niet zal afleiden van je proces, maar je juist op weg helpt, op zoek naar je eigen antwoorden.

Heel snel. En je hoeft er je huis niet eens voor uit. Dus wat is dan duur?

Mindful Analysis avant la lettre

"Het leven wordt achteruit begrepen, 

maar voorwaarts geleefd" 

(Søren Kierkegaard,  Deens Filosoof 1813-1855)

Dit inzicht is bijna 200 jaar oud en nog steeds actueel! Kierkegaard had 2 eeuwen geleden al door, dat een belangrijke bron van kennis in iemands verleden ligt. Dat levenservaring een belangrijke bron is van zelfinzicht en groei.

Het gaat erom in het heden te leven, om te genieten van het 'hier en nu', van opmerkzaam zijn wat het leven je op dit moment te bieden heeft, om alle zintuigen open te zetten. Maar ook om de minder mooie kanten van het bestaan te erkennen en te ondergaan; verdriet, eenzaamheid, verlies etc. Met de kennis, dat emoties (mooie en pijnlijke) weer overgaan, dat je ze niet bent. En vooral ook te weten dat je de keuze hebt om te werken aan de dingen die je waardevol en belangrijk vindt. 

Je levenservaring is daarbij een belangrijke bondgenoot, een wijze en waardevolle bron van kennis over jezelf. Door af en toe eens terug te kijken naar je leven, zowel de mooie als minder prettige momenten, kun je patronen herkennen, krachten van jezelf ontdekken, paden onderzoeken die je hebt ingeslagen, evenals de fouten die je hebt gemaakt. Je verleden kun je niet veranderen, dat hoeft ook niet. Maar je kunt accepteren dat je leven is gelopen zoals het is gelopen, en uit al je ervaringen lessen trekken over je zelf en je toekomst. 

Zodat je je leven voorwaarts leeft! 

Mindful Analysis ontrafeld: schrijven werkt!

"Mindful Analysis, dat is toch maar een beetje heen en weer mailen? Dat werkt toch niet? Je kunt elkaar niet eens in de ogen kijken, dat is toch vreselijk onpersoonlijk!"

Zie hier de 3 meest gehoorde misvattingen over Mindful Analysis (MA), het begeleiden via email. Dat geeft niet, onbekend maakt onbemind. Dus wat is Mindful Analysis dan wel? En wat maakt het effectief?

MA is meer dan coaching en therapie, het is namelijk zelfzorg in de meest zuivere vorm: een diepgaand zelfonderzoek dat al schrijvend tot stand komt. In alle rust, achter je eigen computer. Met de begeleiding van een Mindful Analyst, die als geen ander weet dat alles anders wordt wanneer je met geschreven taal werkt.

Dat het schrijven over persoonlijke ervaringen een heilzame werking heeft voor geestelijke en lichamelijk gezondheid, is al in verscheidene studies aangetoond. In De waarde van schrijven heeft Mark Mieras deze studies op een rij gezet. De conclusies spreken voor zich en dus ook voor Mindful Analysis:

• Wie schrijft helpt zichzelf om de ervaringen van het leven te verwerken;
• Wie schrijft benoemt emoties en ordent ervaringen; Activiteiten, die een stabiliserende werking hebben op de geest;
• Een coherent betekenisvol verhaal over je leven vormen is belangrijk; schrijven kan dit vitale proces stimuleren.

I rest my case..............

Hét antwoord voor Online Hulpverlening?

Afgelopen donderdag was ik bij het Congres Online Hulpverlening, een mooi evenement voor (medewerkers van) instellingen en organisaties die ook online hun dienstverlening (willen) aanbieden. Om niet steeds opnieuw het wiel uit te hoeven vinden, werden kennis en ervaringen gedeeld, en was er een groot aantal sessies met interessante sprekers.

Dat online hulpverlening en begeleiding een enorme vlucht neemt en succesvolle resultaten laat zien, behoeft zo langzamerhand geen betoog meer. Dat er toch nog veel te leren en te ervaren is en dat (nog) niet alle knelpunten zijn opgelost, dat is helaas nog wel een feit. Hoewel, is dat wel zo?